Lunters Brouwtje: van scoutingidee tot dertig verkooppunten

In een onopvallende garagebox midden in Lunteren staan zes rolcontainers vol bier. Komende week komen er zes bij en worden er drie opgehaald. "Die drie hebben lang genoeg gerijpt," zegt Anne-Jan Telgen terwijl hij de deur opent. "Voorheen stond onze voorraad bij één van onze moeders in de schuur. Nu staat alles in ons eigen pandje. Eigen vastgoed." Hij grijnst en knipoogt. Twee jaar geleden was Lunters Brouwtje nog een idee rond een kampvuur. Inmiddels ligt het bier bij zo'n dertig verkooppunten.

Van kampvuur tot brouwketel

Zoals zoveel goede verhalen begint ook dit bij scouting. Vijf vrienden zitten rond een kampvuur en stellen zichzelf één vraag: hoe halen we geld op voor onze scoutinggroep, zodat we gave dingen kunnen blijven doen? "Collecteren is niet leuk," zegt Anne-Jan. "Maar mensen iets lekkers geven voor hun geld, dat is wél een goed idee." Een Lunters bier bestond nog niet. En omdat de vijf zelf ook graag een speciaalbiertje drinken, was het plan snel geboren.

Eén van hen brouwde thuis al hobbymatig bier. Met hulp van andere Lunteranen ontstond een recept. Daarna begon het echte werk. "De basis van bier is eigenlijk altijd hetzelfde," legt Anne-Jan uit. "Daar kun je vervolgens in variëren." Dat variëren duurde bijna twee jaar. Steeds weer proeven, aanpassen en opnieuw beginnen. Ondertussen kreeg het plan steeds meer vorm. Er kwam een naam, een website en uiteindelijk besloten de vijf in december 2024 zelf geld in te leggen voor hun eerste brouwsel: duizend liter.

Roeren in andermans ketel

Een eigen brouwerij bouwen is voorlopig nog niet haalbaar. Daarom kozen ze voor huurbrouwen. Ze vonden een brouwer met de ketels, de ruimte en de kennis, maar die hen wel zelf liet meewerken. "Het is echt ons eigen bier, met onze eigen ingrediënten. Wij roeren zelf in de ketels." Dat maakt volgens Anne-Jan het verschil. Ze kopen geen kant-en-klaar bier in met een eigen etiket erop, maar brouwen het recept dat ze zelf ontwikkelden.

Te nieuwsgierig om te wachten met drinken

Het eerste flesje ging veel te vroeg open. Op een scoutingfeest, amper een week na het bottelen. "We konden gewoon niet wachten." Hij schiet in de lach. Achteraf weten ze beter. Speciaalbier heeft tijd nodig. Na het bottelen blijft iedere fles daarom minstens een maand liggen voordat hij de deur uitgaat. "Dat geduld proef je echt terug." Het typeert hoe de vijf werken. Enthousiast genoeg om direct te willen proeven, maar ook bereid om onderweg te leren. Dat geldt niet alleen voor het brouwen van bier.

Leren ondernemen in de praktijk

De vijf grondleggers vullen elkaar moeiteloos aan. De één is schipper op de grote vaart, de ander piloot. Verder zijn er een rietdekker, een machinebankwerker en Anne-Jan, die naar eigen zeggen "iets met laadpalen" doet.

"Het begint als een goeie mop," zegt hij lachend. "Maar niemand van ons is ondernemer." Toch zijn ze dat gaandeweg wel geworden, ieder met zijn eigen werkveld. De één houdt zich bezig met de verkoop, de ander ontwikkelt nieuwe recepten, een derde beheert de website, een vierde regelt de merchandise, verstuurt de dozen bier en houdt de social media bij, terwijl Anne-Jan de financiën doet. En dat proeven? Dat doen ze natuurlijk alle vijf.

Veel is onderweg ontstaan. Zo bleek de opslag op pallets al snel onpraktisch. Een pompwagen was voor hun kleine magazijn vooral onhandig. Rolcontainers bleken de oplossing. "We hebben ChatGPT gevraagd hoe we het magazijn het slimst konden indelen." Sindsdien gaat iedere nieuwe lading achteraan en vertrekt de oudste voorraad als eerste. First in, first out. Simpel, maar effectief.

Drie Lunterse bieren met een verhaal

Inmiddels verkoopt Lunters Brouwtje drie bieren. Het blonde 't Zinkende Paard is met 5,5 procent alcohol de hardloper. Driekus Drup is met 0,5 procent bedoeld voor wie nog moet rijden. De Gloeiende Sluiper is een tripel van 7,3 procent waar bijna een jaar aan werd gesleuteld.

Op Untappd krijgt 't Zinkende Paard gemiddeld 3,6 sterren van ruim 950 gebruikers. Voor de vijf is dat misschien wel het mooiste compliment: mensen die het bier uit zichzelf waarderen. Maar minstens zo belangrijk vinden ze de verhalen achter de namen.

Alle bieren zijn vernoemd naar oude Lunterse sagen. Verhalen over een verzonken spookruiter, twee jongens die een geheimzinnige lichtverschijning uitdaagden en een werkman op de Ginkelse heide die iets te graag uit de eigen kruik dronk. Verhalen die de vijf vroeger zelf rond het kampvuur bij de scouting hoorden.

Ook het logo verwijst naar die lokale geschiedenis. Niet het bekende Lunterse Vrouwtje of de Koepel, maar de boom aan de Meulunterse Engweg. "Die kent iedereen al," zegt Anne-Jan. "Die boom is echt van de Lunteranen."

Op ieder etiket staat het verhaal achter het bier. Ook de tafelkaarten vertellen de sage die erbij hoort. "Die verdwijnen regelmatig in damestasjes," zegt Anne-Jan lachend. "Alleen maar mooi. Dat is toch ook reclame?"

Een duppie voor een clubbie

Wat begon als een manier om geld op te halen voor de scouting, groeide ongemerkt uit tot iets groters. Van ieder verkocht flesje gaat nog altijd tien cent naar een lokaal goed doel. Niet alleen naar de scouting, maar naar kleine initiatieven in en rond Lunteren.

"Voor een grote stichting is 250 euro niet zoveel," zegt Anne-Jan. "Maar voor een klein initiatief kan het net het verschil maken." Dat past precies bij hoe de vijf hun brouwerij zien: lokaal, kleinschalig en vóór het dorp.

Ondertussen groeit ook de afzet. Vorig jaar verkochten ze ongeveer 7.000 liter bier. Dit jaar hopen ze uit te komen op zo'n 12.000 liter. Het bier ligt inmiddels bij zo'n dertig verkooppunten, waaronder Floor, Oliva, Broodje Bijzonder, De Lunterse Boer en verschillende sportverenigingen in Lunteren.

Ook buiten het dorp weten horeca en winkels het bier steeds beter te vinden, met verkooppunten als De Hof in Renswoude, De Dennen in Scherpenzeel, De Roekel in Otterlo, Theehuis De Mossel en De Waldhoorn. Steeds vaker vragen toeristen op een terras naar "dat lokale biertje".

Een brouwerij bij de boom

Er is nog één droom. Een eigen brouwerij aan de Meulunterse Engweg, bij dezelfde boom die op het logo staat. Met grote glazen wanden, zodat voorbijgangers kunnen zien hoe het bier wordt gebrouwen. Voorlopig blijft dat toekomstmuziek.

"Niemand van ons kan zijn baan opzeggen," zegt Anne-Jan. "En dat hoeft ook helemaal niet." Dus blijven de vijf doen wat ze de afgelopen twee jaar ook deden: brouwen wanneer het kan, leren terwijl ze bezig zijn en stap voor stap verder groeien. Van een idee rond een kampvuur naar een bier dat inmiddels op tientallen plekken wordt geschonken.

Misschien komt die brouwerij er ooit. Misschien ook niet. Maar iedere keer dat iemand op een terras een Lunters Brouwtje bestelt, zit er meer in het glas dan alleen bier. Er zit een verhaal in. Over vijf vrienden, een scoutinggroep, oude sagen en een dorp dat zichzelf steeds een beetje terugziet op het etiket.

En misschien is dat uiteindelijk de grootste winst. Niet dat er duizenden liters bier worden verkocht, maar dat een lokaal idee uitgroeide tot iets waar een heel dorp zich in herkent.

Over Lunters Brouwtje

Lunters Brouwtje is een dorpsbrouwerij uit Lunteren, opgericht door vijf vrienden: Thomas, Julian, Jeroen, Rens en Anne-Jan. Het bier wordt gebrouwen met water uit de Ambse pomp en is vernoemd naar Lunterse sagen en legenden. Daarmee willen de brouwers niet alleen bier maken, maar ook de verhalen van het dorp levend houden. Van ieder verkocht flesje gaat tien cent naar een lokaal goed doel: een duppie voor een clubbie. Het bier is verkrijgbaar bij diverse horecazaken, winkels en via de webshop www.luntersbrouwtje.nl.